Japan zet 10 miljoen AI-robots in tegen personeelstekort

Sophie Jansen · 2026-07-01

Japan heeft een ambitieus plan om zijn personeelstekort aan te pakken: 10 miljoen AI-gestuurde robots in 18 sectoren tegen 2040. Het klinkt als sciencefiction, maar het is nu officieel beleid. De overheid trekt tot 1 biljoen yen (ongeveer €5,7 miljard) uit over vijf jaar. Maar let op: dat bedrag is geen garantie, het is een maximum. ### Hoe zit het plan in elkaar? Het ministerie van Economie, Handel en Industrie (METI) en het innovatie-agentschap NEDO hebben Noetra en het nationale onderzoekslab AIST ingeschakeld. Zij ontwikkelen een 'fysiek AI'-model. Dit is geen gewone software: het is een multimodaal model dat taal, beelden, video en sensordata combineert. Een robot kan daarmee een kamer écht begrijpen, in plaats van alleen vaste bewegingen uitvoeren. De eerste versie moet al dit fiscale jaar klaar zijn. Daarna volgen jaarlijkse updates. Bedrijven leveren data aan om het model te trainen. De financiering is niet onbeperkt: alleen de eerste twee jaar zijn gegarandeerd. Daarna wordt elk jaar bekeken of Noetra de doelen haalt. Als dat niet zo is, kan Tokio de stekker eruit trekken. ### Wie bouwt het? Noetra is een samenwerkingsverband van SoftBank, NEC, Sony Group en Honda. Fujitsu en Rakuten overwegen nog om mee te doen. SoftBank-ingenieurs werken samen met onderzoekers van Preferred Networks en AIST. Het is een typisch Japanse aanpak: niet één bedrijf, maar een consortium van partijen die al de benodigde hardware maken – van Honda's robots tot Sony's camerasensoren. ### Waarom nu? Minister van Industrie Ryosei Akazawa zegt dat het plan 'sociaal gebruik krachtig zal bevorderen' in sectoren zoals restaurants, voedselproductie en gezondheidszorg. De achterliggende reden is simpel: Japan heeft te weinig werkenden. De bevolking vergrijst en migratie is beperkt. Veel bedrijven kunnen geen personeel vinden. Japan heeft al jaren ervaring met robots in de ouderenzorg, rampenbestrijding, productie en zelfs de opruiming van Fukushima. Dit project moet die kennis omzetten in een exportproduct. Het is niet alleen een lapmiddel voor eigen problemen. De timing is opvallend: Zuid-Korea kondigde een dag later een eigen robotplan aan. Beide landen zien fysieke AI als de volgende slag in de concurrentie, die tot nu vooral draaide om chatbots en cloudcontracten. ### Wat kun je verwachten? De echte test is niet het doel voor 2040, maar de eerste evaluatie. Als Noetra de mijlpalen haalt en dit jaar een bruikbaar model oplevert, groeit de investeerderslijst snel. Lukt dat niet, dan kan Tokio zich terugtrekken zonder gezichtsverlies. De financieringsstructuur maakt dat mogelijk. ### Belangrijke punten op een rij: - 10 miljoen robots in 18 sectoren - Tot €5,7 miljard over vijf jaar - Eerste model dit jaar verwacht - Financiering na twee jaar onder voorbehoud - Consortium van SoftBank, NEC, Sony, Honda Meer weten over AI en big data? Blijf op de hoogte van de ontwikkelingen.